Công tắc hành trình là thiết bị quan trọng trong hệ thống điều khiển tự động, giúp giám sát và giới hạn hành trình chuyển động của máy móc một cách chính xác và an toàn. Với đa dạng chủng loại, độ bền cao và tính ứng dụng rộng rãi trong công nghiệp, công tắc hành trình ngày càng được nhiều doanh nghiệp tin dùng. Trong bài viết này, hãy cùng Đại Việt tìm hiểu về chủ đề này nhé.
Trong lĩnh vực tự động hóa, công tắc hành trình, hay còn gọi là công tắc giới hạn hành trình, là một khái niệm quen thuộc nhưng không phải ai cũng có kinh nghiệm thực tế. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về loại công tắc này.
Công tắc hành trình là một thiết bị cơ điện, bao gồm một bộ phận truyền động kết nối cơ học với các tiếp điểm. Khi bộ phận truyền động tiếp xúc với một vật thể, các tiếp điểm sẽ đóng hoặc ngắt mạch điện.
Về cơ bản, nó hoạt động tương tự như một công tắc điện thông thường. Nhưng được trang bị thêm một cần tác động để các bộ phận chuyển động có thể tác động, thay đổi trạng thái của tiếp điểm bên trong. Điểm đặc biệt là công tắc hành trình không tự duy trì trạng thái. Nó sẽ trở về vị trí ban đầu khi không còn lực tác động.
Công tắc giới hạn hành trình được ứng dụng rộng rãi trong nhiều môi trường khác nhau. Nhờ độ bền, tính dễ lắp đặt và độ tin cậy cao. Nó có thể được sử dụng để xác định sự hiện diện hoặc vắng mặt. Định vị và giới hạn hành trình của một vật thể.
Xem thêm:
Công tắc hành trình 3 chân là loại phổ biến nhất trong công nghiệp, ngoài ra còn có các loại 2 chân, 2 cặp tiếp điểm, công tắc 2 chiều… Tuy nhiên, cấu tạo chung của chúng khá tương đồng và đơn giản, như hình minh họa dưới đây:
Về cơ bản, một công tắc hành trình 3 chân gồm có 3 thành phần chính:
Về bản chất, đây là một loại công tắc, vì vậy nó mang các đặc điểm cấu tạo của một công tắc điện thông thường. Nó bao gồm các chân tiếp điểm COM (chung), chân thường đóng (NC) và chân thường hở (NO), tạo thành các cặp tiếp điểm thường hở và thường đóng.
Công tắc hành trình hoạt động tương tự như các bộ tiếp điểm của nút nhấn. Điểm khác biệt là thay vì sử dụng tay để điều khiển, công tắc hành trình được điều khiển bởi các vật thể khác.
Ví dụ, với tiếp điểm 1NC – 1NO, khi cấp điện vào chân NC, hệ thống sẽ hoạt động cho đến khi cơ cấu chấp hành va chạm vào công tắc hành trình. Lúc này, tiếp điểm NC sẽ chuyển thành NO, khiến máy ngừng hoạt động, và NO chuyển thành NC để gửi tín hiệu đến các thiết bị báo hiệu (còi, đèn, PLC,…) thông báo cho người vận hành.
Mỗi loại cảm biến có ưu điểm và nhược điểm riêng. Nhìn chung, công tắc hành trình có những điểm mạnh và điểm yếu cần lưu ý khi trang bị cho dây chuyền sản xuất. Cụ thể:
Thị trường hiện nay cung cấp nhiều loại công tắc hành trình khác nhau, chủ yếu khác nhau về phương thức tác động, dẫn đến phạm vi ứng dụng khác nhau. Dưới đây là một số loại công tắc hành trình thông dụng:
Loại công tắc này được sử dụng rộng rãi trong ngành luyện thép, máy CNC và các khu vực có va đập mạnh. Với khả năng chịu nhiệt lên đến 120°C, tuổi thọ trên 20.000.000 lần đóng mở, và tiêu chuẩn IP67, nó đảm bảo an toàn và độ chính xác cao trong môi trường làm việc khắc nghiệt.
Loại công tắc này có tiêu chuẩn chống bụi và nước IP67, nhiệt độ hoạt động tối đa 80°C, điện áp hoạt động tối đa 500VAC với dòng điện hoạt động 1A. Với thiết kế nhỏ gọn, nhẹ và tiêu chuẩn IP67, chúng được ứng dụng rộng rãi trong các ngành như gỗ và sữa.
Công tắc dạng module có tiêu chuẩn IP67 và có thể lên đến IP69K. Loại này được thiết kế để sử dụng trong môi trường thường xuyên tiếp xúc với nước hoặc nước phun trực tiếp với áp suất cao. Thiết kế nhỏ gọn phù hợp với các ngành như thực phẩm, thủy hải sản và sơn.
Đây là loại công tắc hiện đại có thiết kế nhỏ gọn, nhẹ và đơn giản nhất trong các loại công tắc hành trình. Chúng thường được trang bị IP65 và có nắp che dưới đế để tăng khả năng chống bụi và nước.
| STT | Model – Thương hiệu | Giá hiện tại (VNĐ) |
|---|---|---|
| 1 | Hanyoung HY-M904 | 143.000 |
| 2 | Hanyoung HY-L804 | 105.000 |
| 3 | Hanyoung HY-LS808N | 91.000 |
| 4 | Hanyoung ZCN-R504C | 81.000 |
| 5 | Hanyoung HY-P701A | 69.000 |
| 6 | Omron Z-15GW22-B | 150.000 |
| 7 | Omron Z-15GD-B | 212.400 |
| 8 | Omron D4N-2120 Roller lever | 483.300 |
| 9 | Omron WLCA2-55LD Roller lever | 1.160.100 |
| 10 | Omron ZC-Q55 | 420.000 |
| 11 | Omron SS-5GL (rất nhỏ, cơ bản) | 17.600 |
| 12 | Chint YBLX-ME (dạng que) | 138.600 |
Lưu ý: Bảng giá công tắc hành trình ở trên, chỉ mang tính chất tham khảo.
Công tắc hành trình chuyển đổi chuyển động thành năng lượng điện để kích hoạt một quy trình khác trong dây chuyền sản xuất. Chúng được ứng dụng rộng rãi trong nhiều dây chuyền sản xuất, đặc biệt là các dây chuyền sử dụng khí nén. Trong các nhà máy, công tắc này được sử dụng trên dây chuyền sản xuất, băng chuyền, băng tải… Chủ yếu để giới hạn hành trình; khi cơ cấu tác động vào công tắc, nó sẽ ngắt nguồn cung cấp cho cơ cấu. Các ứng dụng phổ biến bao gồm:
Có nhiều loại công tắc hành trình khác nhau phù hợp với từng ứng dụng cụ thể về kích thước, chức năng và môi trường hoạt động. Hiện nay, có nhiều hãng sản xuất khác nhau trên thị trường, trong đó có 3 hãng nổi bật sau:
Omron là một thương hiệu đến từ Châu Á, có nhà máy sản xuất chủ yếu tại Trung Quốc. Sản phẩm đã có mặt tại Việt Nam từ lâu và được ứng dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp. Với nhiều mẫu mã đa dạng và độ bền cao, chúng phù hợp với nhiều ứng dụng trong các hệ thống và thiết bị sản xuất.
Tuy nhiên, do nhà máy của Omron tập trung tại Trung Quốc, nguồn cung sản phẩm đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng do các vấn đề liên quan đến đóng cửa biên giới, và việc bảo hành, bảo trì cũng gặp nhiều khó khăn.
Hanyoung xuất hiện tại Việt Nam khoảng 5 năm trở lại đây, có xuất xứ từ Hàn Quốc và nhà máy sản xuất tại Indonesia. Ưu điểm của hãng này là giá thành thấp, nhưng chất lượng, khả năng đáp ứng và độ bền ở mức tương đối. Ngoài ra, sự đa dạng về chủng loại sản phẩm và thị trường tiêu thụ của hãng cũng không quá lớn.
Công tắc hành trình Pizzato được thành lập năm 1984, có văn phòng và nhà máy đặt tại Ý và mới có mặt tại Việt Nam khoảng 2-3 năm trở lại đây. Tuy nhiên, đây là một trong những nhà sản xuất hàng đầu Châu Âu về công tắc hành trình, thiết bị an toàn…
Sản phẩm được sản xuất 100% tại Ý, tuân thủ các tiêu chuẩn hàng đầu thế giới, đảm bảo chất lượng và an toàn cho người dùng.
Pizzato có mặt ở hầu hết các thị trường Châu Âu, và hiện đã có văn phòng đại diện tại Mỹ, Ấn Độ, Hàn Quốc.
Có thể thấy, công tắc hành trình không chỉ là thiết bị nhỏ bé mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn, nâng cao hiệu quả và độ chính xác cho hệ thống máy móc.
Lựa chọn sản phẩm chất lượng và nhà cung cấp uy tín sẽ giúp doanh nghiệp vận hành ổn định, giảm thiểu rủi ro và tiết kiệm chi phí bảo trì. Hy vọng, qua bài viết trên của Đại Việt, quý độc giả đã có thêm kiến thức về công tắc hành trình rồi nhé.
Xem thêm:
