Sơ cứu người bị điện giật là một việc làm vô cùng quan trọng và khẩn cấp. Nếu được sơ cứu nhanh chóng và đúng phương pháp, khả năng cứu sống nạn nhân có thể lên đến 98%. Ngược lại, nếu sau 5 phút bị điện giật mà không được sơ cứu kịp thời, cơ hội sống sót chỉ còn 25%. Thậm chí, nạn nhân có thể sẽ tử vong.
Các bước sơ cứu người bị điện giật
Khi phát hiện người bị điện giật, bạn cần nhanh chóng thực hiện các bước sơ cứu đúng cách. Sơ cứu càng nhanh, khả năng cứu sống càng cao và nguy cơ rủi ro càng thấp.
Ngắt nguồn điện ngay lập tức
Đây là bước đầu tiên và cực kỳ quan trọng. Hãy quan sát xung quanh để xác định vị trí nguồn điện và tìm cách ngắt nó ngay lập tức. Việc ngắt điện càng sớm càng giảm thiểu mức độ tổn thương cho nạn nhân, giúp cho việc cứu chữa dễ dàng hơn.
Ngược lại, thời gian bị điện giật càng kéo dài, cơ thể càng bị tổn hại, gây khó khăn cho việc cứu chữa, thậm chí có thể dẫn đến tử vong trước khi được sơ cứu.
Tách nguồn điện ra khỏi người bị nạn
Không phải lúc nào bạn cũng có thể dễ dàng xác định được vị trí của nguồn điện. Trong những trường hợp như vậy, hãy sử dụng các vật liệu không dẫn điện như thanh nhựa, thanh gỗ, thanh cao su hoặc bất kỳ vật dụng nào khác để tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện.
Tuyệt đối không được sử dụng tay, chân hoặc bất kỳ bộ phận nào của cơ thể để chạm vào người đang bị điện giật.
Tiến hành sơ cứu người bị điện giật
Sau khi đã ngắt nguồn điện hoặc tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện, hãy bắt đầu thực hiện các bước sơ cứu như sau:
- Đặt nạn nhân ở tư thế thoải mái, đầu thấp, tại một nơi thoáng khí, rộng rãi và thuận tiện cho việc sơ cứu. Đồng thời, cần chú trọng giữ ấm cho nạn nhân, tránh để họ bị lạnh.
- Kiểm tra xem nạn nhân còn thở hay không. Nếu nạn nhân còn thở và chỉ bị bỏng nhẹ, bạn có thể rửa sạch vết bỏng dưới vòi nước mát. Nếu có chảy máu, hãy cầm máu bằng miếng gạc (hoặc vải) sạch.
- Nếu nạn nhân bị tổn thương nghiêm trọng ở đốt sống cổ, cần chuyển họ đến bệnh viện ngay lập tức để được cấp cứu kịp thời, tránh nguy cơ bị liệt sau này.
- Trong trường hợp nạn nhân bất tỉnh và có dấu hiệu ngừng thở, cần thực hiện sơ cứu bằng cách hô hấp nhân tạo hoặc ép tim ngoài lồng ngực. Đây là những kỹ thuật quan trọng và cần được thực hiện đúng cách để có thể cứu sống nạn nhân.
Nhìn chung, tùy thuộc vào tình trạng của nạn nhân mà bạn có thể áp dụng các phương pháp sơ cứu người bị điện giật phù hợp. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng sau khi sơ cứu và nạn nhân đã tỉnh táo và ổn định, vẫn nên đưa họ đến bệnh viện để kiểm tra.
Tại bệnh viện, bác sĩ sẽ kiểm tra các tổn thương như vết bỏng, mức độ chảy máu, tình trạng gãy xương,… Trong một số trường hợp, họ có thể chỉ định thực hiện một số xét nghiệm quan trọng như xét nghiệm máu, đo điện tâm đồ, chụp CT hoặc MRI.
Một vài lưu ý quan trọng khi sơ cứu người bị điện giật
Ngoài các bước sơ cứu đã nêu, bạn cũng cần lưu ý đến những vấn đề sau để đảm bảo an toàn cho cả bản thân và nạn nhân:
- Khi phát hiện người bị điện giật, điều quan trọng đầu tiên là phải giữ bình tĩnh, tránh hoảng loạn. Sự mất bình tĩnh có thể dẫn đến những hành động sai lầm, gây nguy hiểm không chỉ cho nạn nhân mà còn cho chính bạn.
- Không được chạm vào người nạn nhân khi chưa ngắt nguồn điện. Không sử dụng các vật dẫn điện, chẳng hạn như thanh kim loại, để tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện, vì điều này có thể khiến bạn bị điện giật.
- Sau khi tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện, hãy đặt họ ở tư thế phục hồi một cách cẩn thận và nhẹ nhàng. Tránh để họ bị ngã hoặc va chạm vào các vật cứng, vì điều này có thể gây đau đớn và làm trầm trọng thêm các tổn thương. Cũng không nên tập trung quá đông người xung quanh nạn nhân, vì có thể gây khó thở.
- Nếu nạn nhân bị điện giật ở trên cao, hãy chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ cần thiết để đưa họ xuống một cách an toàn. Để đảm bảo an toàn và thuận tiện, bạn có thể nhờ đến sự hỗ trợ của công ty điện lực.
- Tuyệt đối không được thoa dầu, cạo gió hoặc đổ nước lên người nạn nhân. Chỉ cần giữ ấm cho họ là đủ.
- Chỉ thực hiện hô hấp nhân tạo hoặc ép tim ngoài lồng ngực khi nạn nhân bất tỉnh và có dấu hiệu ngừng thở. Nếu họ vẫn còn thở, không nên thực hiện các kỹ thuật này.
- Khi hô hấp nhân tạo, thực hiện khoảng 20 lần/phút. Bạn có thể thổi hơi vào miệng hoặc mũi nạn nhân đều được. Khi ép tim ngoài lồng ngực, thực hiện khoảng 100 lần/phút. Tần suất thực hiện sẽ nhanh hơn và nhiều hơn đối với nạn nhân trẻ tuổi.
- Để giúp nạn nhân nhanh tỉnh lại, bạn có thể kết hợp đồng thời hô hấp nhân tạo và ép tim ngoài lồng ngực. Cứ sau 5 lần ép tim thì thực hiện 1 lần thổi hơi. Tiếp tục thực hiện cho đến khi nạn nhân tỉnh lại thì dừng và đưa họ đến bệnh viện.
- Trong quá trình sơ cứu tại chỗ, nên gọi xe cứu thương. Ngay khi xe cứu thương đến, hãy để nhân viên y tế tiếp tục cấp cứu và đưa nạn nhân đến bệnh viện một cách nhanh chóng, ngay cả khi nạn nhân đã tỉnh táo.
Điện giật là một tai nạn thường gặp, có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau và mức độ nguy hiểm cũng khác nhau. Tuy nhiên, điều quan trọng là người bị điện giật cần được sơ cứu kịp thời để tránh những biến chứng nguy hiểm, thậm chí là tử vong.
Các câu hỏi thường gặp khi sơ cứu người bị điện giật
Khi thấy người bị điện giật, việc đầu tiên cần làm là gì?
Việc đầu tiên là ngắt ngay nguồn điện — bằng cách tắt cầu dao, công tắc, hoặc rút phích cắm. Tuyệt đối không chạm trực tiếp vào nạn nhân khi điện chưa được ngắt, vì bạn có thể bị điện giật theo.
Nếu không thể ngắt điện ngay, phải làm sao để tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện?
Hãy dùng vật cách điện khô như gậy gỗ, cán chổi, ống nhựa, hoặc vải khô để đẩy dây điện hoặc kéo nạn nhân ra, tuyệt đối không dùng kim loại hoặc tay trần.
Sau khi đưa nạn nhân ra khỏi nguồn điện, cần kiểm tra gì trước tiên?
Hãy kiểm tra nhịp thở và mạch đập của nạn nhân.
-
Nếu nạn nhân thở yếu hoặc ngừng thở, cần hô hấp nhân tạo ngay.
-
Nếu tim ngừng đập, thực hiện ép tim ngoài lồng ngực kết hợp hô hấp nhân tạo.
Khi nào cần gọi cấp cứu?
Gọi ngay 115 hoặc đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất trong các trường hợp sau:
-
Nạn nhân bất tỉnh, ngừng thở hoặc tim ngừng đập.
-
Có vết bỏng do điện.
-
Có dấu hiệu rối loạn nhịp tim, co giật, hoặc yếu liệt chi.
-
Nạn nhân bị ngã từ trên cao sau khi bị điện giật.
Có nên đổ nước hoặc chườm đá vào chỗ bỏng điện không?
Không. Chỉ nên rửa nhẹ bằng nước sạch nếu da không bị rách, sau đó băng bằng gạc vô trùng. Việc đổ nước lạnh hoặc chườm đá có thể làm tổn thương mô sâu hơn và gây nhiễm trùng.
Có nên cởi quần áo nạn nhân khi bị bỏng điện không?
Chỉ nên cắt bỏ phần quần áo bị cháy hoặc dính điện, không được kéo mạnh nếu vải dính vào da. Hãy để bác sĩ xử lý phần còn lại để tránh làm rách da hoặc nhiễm trùng.
Có thể cho nạn nhân uống nước hoặc thuốc khi vừa bị điện giật không?
Không nên. Nếu nạn nhân còn choáng, khó thở hoặc chưa tỉnh hoàn toàn, việc cho uống nước hoặc thuốc có thể gây sặc hoặc tắc đường thở. Chỉ cho uống nước khi nạn nhân tỉnh táo và có thể nuốt bình thường.
Điện giật nhẹ có cần đi khám không?
Có. Dù chỉ bị điện giật nhẹ, dòng điện vẫn có thể gây tổn thương tim hoặc thần kinh, mà triệu chứng có thể xuất hiện vài giờ hoặc vài ngày sau. Do đó, nạn nhân nên được kiểm tra y tế càng sớm càng tốt.
Có thể dùng hô hấp nhân tạo trong mọi trường hợp bị điện giật không?
Chỉ thực hiện khi nạn nhân ngừng thở hoặc tim ngừng đập. Nếu không chắc chắn, hãy gọi cấp cứu và làm theo hướng dẫn của nhân viên y tế qua điện thoại.
Làm thế nào để phòng tránh điện giật trong sinh hoạt hàng ngày?
- Tránh tiếp xúc tay ướt với các thiết bị điện.
- Thực hiện kiểm tra định kỳ đối với dây điện và ổ cắm.
- Hãy ngắt cầu dao khi tiến hành sửa chữa hệ thống điện.
- Sử dụng thiết bị có nối đất hoặc cầu dao tự động chống giật (ELCB).
- Duy trì khoảng cách an toàn với các đường dây điện cao thế.
Tổng kết
Trên đây là những lưu ý và các bước sơ cứu người bị điện giật đúng cách và an toàn. Trong mọi tình huống khẩn cấp, hãy luôn giữ bình tĩnh và có cách xử lý phù hợp, đúng cách và an toàn. Hy vọng qua bài viết trên của Đại Việt, quý độc giả đã có thêm kiến thức hữu ích về cách sơ cứu người bị điện giật rồi nhé.